Leesgids · Doel 6 · Schoon water
De Waterman
6 tot 14 jaar
Een gratis leesgids voor gezinnen en leerkrachten: vragen per leeftijd, woorden en activiteiten.
Over het verhaal
De Waterman is boek 6 van de zeventien Eco Heroes-prentenboeken, één voor elk duurzaam ontwikkelingsdoel van de VN, en hoort bij Doel 6, Schoon water en sanitair. Ricardo Alcántara schreef het, Eva Sánchez Gómez maakte de illustraties; de Engelse uitgave heet The Water Man. Een man houdt water in zijn handen en begrijpt dat water het leven zelf is. De Waterman wijdt zijn leven eraan dat elk dorp, elk kind en elk levend wezen toegang krijgt tot de meest essentiële hulpbron op aarde. Voor een kind dat elke dag een kraan opendraait, is dat een nieuwe gedachte: water is niet vanzelfsprekend, en iemand moet ervoor zorgen. Het boek is een goed begin voor een gesprek over hoe vaak we water gebruiken en waar het vandaan komt. Deze gids geeft gespreksvragen in drie leeftijdsgroepen, een woordenlijst, drie activiteiten met niet meer dan een fles, papier en een wandeling, en de koppeling met het VN-subdoel en het cijfer op de doelpagina. Het boek maakt deel uit van de ledenbibliotheek.
Thema’s om over te praten
- water is het leven zelf
- toegang voor elk dorp en elk kind
- een leven in dienst van één doel
- de kraan die niet vanzelfsprekend is
- alle levende wezens hebben water nodig
Vragen om te bespreken
6 tot 8 jaar
- Hoe vaak heb je vandaag al water gebruikt voordat je de deur uit ging? Tel het eens op je vingers.
- De Waterman houdt water in zijn handen. Wat zie, voel en hoor je als je dat zelf doet?
- Welke dieren en planten bij jullie in de buurt hebben water nodig? Waar halen ze het vandaan?
- Wat zou je doen als er een hele dag geen water uit de kraan kwam?
9 tot 11 jaar
- Waarom zegt het verhaal dat water het leven zelf is? Noem drie dingen die zonder water niet kunnen.
- Eén op de vier mensen heeft thuis geen veilig beheerd drinkwater. Wat betekent veilig beheerd eigenlijk: wat moet er allemaal kloppen?
- Stel dat je al jullie water van vandaag moet dragen vanaf een kraan op een kilometer afstand. Welk gebruik zou je als eerste schrappen?
- De Waterman wijdt zijn hele leven aan één doel. Waaraan zou jij een heel leven willen besteden?
12 tot 14 jaar
- Subdoel 6.1 belooft tegen 2030 veilig en betaalbaar drinkwater voor iedereen. Wat is het verschil tussen water dat er is en water dat veilig beheerd is, en waarom is die tweede stap zo moeilijk?
- Subdoel 6.2 noemt speciaal de behoeften van vrouwen en meisjes bij sanitair en hygiëne. Waarom zou een toilet op school voor een meisje het verschil kunnen maken tussen wel en niet naar school gaan?
- In 2024 had 74 procent van de wereldbevolking veilig beheerd drinkwater. Wat zou je willen weten om te beoordelen of dat snel genoeg stijgt?
- Water in de rivier, uit de kraan en in de zee is hetzelfde water. Welke keuzes in jouw gemeente bepalen hoe schoon het blijft?
Woorden om te leren
- drinkwater
- Water dat zo schoon is dat je het veilig kunt drinken.
- veilig beheerd drinkwater
- Water dat thuis uit de kraan komt, er is wanneer je het nodig hebt en vrij is van vuil en ziektekiemen.
- sanitair
- Een toilet en alles wat erbij hoort om afvalwater veilig af te voeren.
- hygiëne
- Schoon blijven, bijvoorbeeld door je handen te wassen met water en zeep.
- hulpbron
- Iets uit de natuur dat mensen nodig hebben om te leven, zoals water, grond of hout.
- toegang
- Ergens bij kunnen wanneer je het nodig hebt, zoals een kraan in huis in plaats van een put ver weg.
- verontreiniging
- Vuil of gif dat in het water terechtkomt en het ongeschikt maakt om te drinken.
- waterput
- Een diep gat in de grond waar mensen water uit halen als er geen leiding is.
- liter
- De maat waarin we water meten; een groot pak melk is ongeveer één liter.
Activiteiten
30 minuten
Een waterdagboek van een hele dag
Materiaal
- een schrift of een vel papier
- potlood
- een maatbeker of een literfles
Stappen
- Schrijf een hele dag lang op wanneer je water gebruikt: tandenpoetsen, de wc, drinken, koken, handen wassen, douchen.
- Schat bij elke keer hoeveel liter het is. Meet met de maatbeker hoeveel er in één keer handen wassen gaat, zodat je beter kunt schatten.
- Tel aan het eind van de dag alles op. Zet het getal groot op een vel.
- Stel je voor dat je al dat water moet dragen vanaf een kraan op een kilometer afstand. Hoeveel keer zou je moeten lopen? Welk gebruik zou je als eerste schrappen?
- Kies één gewoonte die jullie een week lang veranderen, en houd op het vel bij hoeveel liter het scheelt.
20 minuten
Draag je eigen water
Materiaal
- een afsluitbare fles van één liter
- water
- een volwassene die meeloopt
Stappen
- Vul de fles met water en til hem op. Zo zwaar is één liter.
- Loop samen een rondje om het blok of over het schoolplein met de fles in je hand, zonder hem neer te zetten.
- Bedenk hoeveel flessen je nodig hebt voor jullie waterdagboek, en hoe vaak je het rondje dan zou moeten lopen.
- Praat erover wie in een gezin dat water meestal haalt als er geen kraan is, en wat die persoon dan niet kan doen.
25 minuten
Van wolk tot putje
Materiaal
- een groot vel papier
- kleurpotloden
Stappen
- Teken bovenaan een wolk en onderaan het putje in jullie straat.
- Teken daartussen de weg die water aflegt: regen, rivier of meer, waterleiding, de kraan, de gootsteen, het riool, de zuivering, terug naar de rivier.
- Zet een kruisje bij elke plek waar het water vies kan worden, en een sterretje waar het schoon wordt gemaakt.
- Bespreek wat er in een dorp zonder leiding en zonder zuivering ontbreekt op jullie tekening.
De link met SDG 6
Doel 6 wil schoon water en sanitair voor iedereen. Subdoel 6.1: tegen 2030 universele en billijke toegang tot veilig en betaalbaar drinkwater; veilig beheerd betekent water in huis, beschikbaar wanneer het nodig is en vrij van verontreiniging. Subdoel 6.2 voegt sanitair en hygiëne toe, met speciale aandacht voor vrouwen en meisjes. Het cijfer op de doelpagina: 1 op de 4 mensen heeft nog geen veilig beheerd drinkwater; in 2024 had 74 procent het wel (SDG-rapport 2026 van de VN). De Waterman maakt van dat kwart één man en één dorp.
Alles over SDG 6: Schoon water →Veelgestelde vragen
Voor welke leeftijd is De Waterman?
Om voor te lezen vanaf ongeveer 6 jaar, om zelf te lezen tot ongeveer 14. De gespreksvragen zijn verdeeld in drie leeftijdsgroepen, 6-8, 9-11 en 12-14, en de activiteiten werken thuis en in de klas.
Hoe lezen we het boek?
De Waterman hoort bij een gezins- of schoolabonnement van Eco Heroes en wordt in de browser gelezen, op telefoon, tablet of laptop. Het is verschenen in het Engels, Spaans, Frans, Duits, Italiaans, Portugees, Catalaans en Deens; wie Nederlands kiest, leest de Engelse uitgave, The Water Man. Deze gids, de site, de spellen, de quiz, de video's en de lesplannen zijn in het Nederlands.
Waar komt het cijfer van 1 op de 4 vandaan?
Van de pagina over Doel 6 op deze site, die The Sustainable Development Goals Report 2026 van UN DESA citeert, met de cijfers zoals gepubliceerd in juli 2026. Zodra de doelpagina wordt bijgewerkt, werken we de gids bij.
Lees het hele boek
‘De Waterman’ staat in de Eco Heroes-bibliotheek voor leden met een gezins- of schoolabonnement. Deze gids is openbaar: gebruik hem vrij thuis of in de klas.